Obsesİf Kompulsİf Bozukluk Nedİr?
Obsesif kompulsif bozukluk (OKB), obsesyon adı verilen takıntılı düşünce veya dürtüler nedeniyle kompulsiyon adı verilen yinelenen davranışlara neden olan psikolojik hastalıktır. Obsesif kompulsif bozukluğu olan kişiler mantık dışı olduğunu bildiği halde rahatlayabilmek için tekrar tekrar zihni meşgul eden ve kontrol edemediği bu düşüncelerden kurtulmak adına bazı hareketleri defalarca yaparlar. OKB, kronik ve uzun süreli bir bozukluktur.
Obsesif kompulsif bozukluktaki önü alınamayan istenmediği halde akla kendiliğinden gelen takıntılar ve tekrarlayıcı davranışlar kişinin yaşam kalitesini olumsuz yönde etkiler, söz konusu rahatsızlık kişinin sosyal çevreyle olan ilişkilerini sekteye uğratabilir, eğitim ve iş yaşamları bu rahatsızlıkla beraber olumsuz yönde etkilenebilir.
Obsesİf Kompulsİf Bozukluk Belİrtİlerİ
Obsesif kompulsif bozukluğu olan kişiler, istemsiz şekilde oluşan düşünceler nedeniyle sürekli korku halindedir. Kaygı veren bu tür düşüncelerden kurtulmak isteyen saplantı bozukluğu olan kişiler kimi zaman kapının kilitli olup olmadığını tekrar tekrar kontrol eder, kimi zaman ocağı açık bırakmış olabileceği düşüncesiyle sık sık mutfağa kontrole gider, bazen de mikrop kapmaktan korktuğu için ellerini tekrar tekrar yıkar.
Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB) hastalığı genel olarak hem obsesyon hem de kompulsiyon durumları içerebildiği gibi, ayrı ayrı da semptomlara sahip olunabilir. Belirtilere örnekler şunlardır:
- Kirlenme veya mikrop kapmaktan korkmak
- Belirsizliğe karşı tahammülsüzlük ve şüphecilik
- Düzen ve simetri ihtiyacı
- Başkalarının dokunduğu nesnelere dokunmama takıntısı
- Tekrar tekrar bir şeyleri kontrol etme isteği (Ocak, kapı, prizler, şofben kapattım mı?)
- Başkalarına veya kendisine zarar verme ile ilgili düşünceler
- Akıldan çıkmayan görüntülere veya düşüncelere takılıp kalma
Bu gibi takıntıları olan kişiler başkalarının dokunduğu nesnelere dokunmaz, kapıyı ya da ocağı kapatıp kapatmadığı ile ilgili emin olamaz, simetrik veya belirli bir düzende durmayan nesneleri düzeltme ihtiyacı hisseder, cinsel düşünceleri kafalarından geçirirler ve el sıkışmak gibi obsesyonu tetikleyen davranışlardan kaçınırlar.
Obsesif kompulsif bozukluk rahatsızlığı olan kişiler eğer zihinlerini kurcalayan düşünceler doğrultusunda ritüeller yani aşırı veyahut mantıksız bulunan ama yine de yapılan tekrarlayıcı davranışlar sergilemezse saplantı bozukluğu daha da kötüleşebilir. Bazen saatlerce süren saplantılar yüzünden kişilerin yaşam kalitesi düşer, kişi yapması gerekenleri yapamaz ve gün içinde çok fazla yorulur.
Obsesİf Kompulsİf Bozukluk NEDEN OLUR
Obsesyon; günlük yaşamı olumsuz etkileyecek biçimde ortaya çıkan mantık dışı, takıntılı, rahatsız edici düşünceleri barındıran devamlılık gösteren davranışlardır.
Bozukluğun bir diğer parçası da kompulsiyon ise olarak adlandırılan zihni sıklıkla rahatsız eden obsesyondan uzaklaştırmak amacıyla kişinin aslında yapmak istemediği davranışları yapmaya zorlayan sürekli tekrarlanan davranışlardır.
Kompulsiyonlar, obsesyonun yol açtığı mevcut sıkıntıyı azaltmanın tek yolu olarak görüldüğünden kişinin çoğu zamanını alıyor olabilir.
